Kategori: Makaleler

Bir Meraklı Bakış: Bîrun, Enderun ve Harem Bazen geçmişin izlerini yalnızca tarih kitaplarında değil, insan davranışlarının derinliklerinde de ararız. İnsanlar roller, mekânlar ve hiyerarşiler içinde nasıl davrandıklarını anladıkça, kendi içsel dünyalarını da sorgularlar. Osmanlı sarayının mekânları – Bîrun, Enderun ve Harem – sadece fiziksel alanlar değildi; bilişsel, duygusal ve sosyal sınırlarla örülü psikolojik sistemlerdi. Bu yazıda bu kavramları tarihsel temelleriyle birlikte modern psikolojinin lensinden inceleyeceğiz. Osmanlı Sarayında Bîrun, Enderun ve Harem Bîrun: Dış Dünya ve Yetki Alanı Bîrun, sarayın “dış” kısmı, Osmanlı bürokrasisinin devletle doğrudan ilişkide olduğu alandı. Burada yönetim, askeri organizasyon ve dış odaklı işlevler yürütülürdü. “Outside Service” adıyla…

Bilgilendirici Metin Türleri Nelerdir? Günümüz dünyasında her şey hızla değişiyor ve bir bilgiye ulaşmak, belki de daha önce hiç olmadığı kadar kolay. Ancak bu kadar fazla bilgi arasında, doğruya ulaşmak zaman zaman zorlayıcı olabiliyor. Bu noktada ise bilgilendirici metin türleri devreye giriyor. Peki, “bilgilendirici metin” nedir? Hangi türleri vardır ve her birinin kullanımı hangi alanlarda önemlidir? Hepimizin hayatına dokunan, öğretici, bilgilendirici yazılar hakkında daha derinlemesine bir bakış açısı geliştirebilir miyiz? Bu yazı, bilgilendirici metin türlerini, tarihsel gelişimlerini ve günümüzde nasıl kullanıldıklarını kapsamlı bir şekilde inceleyecek. Ayrıca, bu metin türlerinin özelliklerine, kullanım alanlarına ve dilsel yapısına dair bilgiler de sunacağız. Hadi,…

İbni Sina Neyi İcat Etmiştir? Tarihsel Bir İnceleme Giriş: Geçmişi Anlamak ve Günümüze Bağ Kurmak Bir tarihçi olarak geçmişi anlamaya çalışırken, tarihin yalnızca bir dizi olaylar zincirinden ibaret olmadığını fark ederim. Tarih, insanlar, toplumlar ve fikirlerin birbiriyle etkileşimi sonucu şekillenen bir serüvendir. Geçmişin bilinçli gözlemi, bugünümüzü daha derinlemesine anlamamıza ve geleceğe dair daha sağlam adımlar atmamıza olanak sağlar. Bu düşünceyle, günümüzün modern bilimsel gelişmeleri ile geçmişin büyük dehaları arasında bir köprü kurduğumda, en önemli isimlerden biri her zaman İbni Sina olmuştur. İslam dünyasının en büyük düşünürlerinden biri olan İbni Sina, felsefe, tıp ve bilimdeki katkılarıyla yalnızca Orta Çağ’ın değil, insanlık…

Giriş – Geçmişin Işığında Bugün Geçmiş, yalnızca eski olayları hatırlamak değil, aynı zamanda günümüzü anlamamıza yardımcı olan bir anahtardır. İnsanlık tarihi boyunca sağlığımızla ilgili kavramlar, tedavi yöntemleri ve hastalıkların anlaşılması büyük bir değişim geçirmiştir. Çocuklarda mide üşütmesi gibi basit ama önemli sağlık problemleri, tarihsel olarak toplumların sağlık anlayışına ve tedavi yöntemlerine nasıl şekil verdiğini gözler önüne serer. Bu yazıda, mide üşütmesinin tarihsel boyutlarını ele alacak, geçmişte nasıl anlaşıldığı ve tedavi edildiğinden bugünkü modern sağlık anlayışına nasıl evrildiğine dair bir yolculuk yapacağız. Geçmişte Mide Üşütmesi: Antik Dönemlerden Orta Çağ’a Mide üşütmesi, bugünkü anlamıyla gastroenterit veya mide enfeksiyonu gibi hastalıkların halk arasındaki…

Çitalar Ağaca Tırmanabilir Mi? Öğrenmenin Dönüştürücü Gücü Üzerine Bir Değerlendirme Öğrenme, sadece bilgi edinmekten daha fazlasıdır; dönüşümün ta kendisidir. Bir eğitimci olarak, her gün öğrencilerimle geçirdiğim zamanın, sadece onların akademik gelişimlerine değil, aynı zamanda kişisel dönüşümlerine de katkıda bulunduğunu gözlemliyorum. Öğrenme süreci, sadece bir konu hakkında bilgi edinmek değil, bir bakış açısının değişmesi, yeni becerilerin kazanılması ve potansiyelin ortaya çıkmasıdır. Öğrenmenin dönüştürücü gücü, çoğu zaman insanın hayatını şekillendirir ve onu daha derinlemesine anlamasına yardımcı olur. Bugün, farklı bir perspektiften bakmanızı sağlayacak bir soruya yanıt arayacağız: Çitalar ağaca tırmanabilir mi? Bu soru basit gibi görünebilir; ancak bize birçok farklı öğrenme teorisini,…

Tuvalet Sonrası Makat Temizliği Elle Yapılır Mı? Dün akşam, tuvalet sonrası rutinimi yaparken birdenbire “Tuvalet sonrası makat temizliği elle yapılır mı?” sorusu aklıma takıldı. Evet, belki de biraz fazla düşündüm. Ama işte ben böyle biriyim; her şeyin derinliklerine inip, sıradan bir işin bile ardındaki anlamı çözmeye çalışırım. “Elle yapılır mı, yapılmaz mı?” sorusu belki de en fazla kafa karıştıran sorulardan biri olabilir. Hani tuvalet alışkanlıklarımızı tartışırken, kimse böyle şeyler sormaz ama bir şekilde bu da gündem olabiliyor. Gel, sana birkaç komik sahne üzerinden bu soruyu biraz eğlenceli bir şekilde irdeleyelim. Tuvalet Sonrası Rutinin Derinlikleri Öncelikle, her şey bir düşünceyle başladı.…

TCK Madde 5 Nedir? Farklı Yaklaşımlar ve Bakış Açıları Hukuk, toplumların düzenini sağlayan bir sistem. Ama bazen, bir maddenin anlamı ve uygulaması üzerinde kafa karıştırıcı tartışmalar dönebilir. “TCK Madde 5 nedir?” sorusu da tam olarak böyle bir soru. Ceza Kanunu’nda yer alan bu madde, kanunların nasıl yorumlanacağı ve uygulanacağı konusunda önemli bir düzenleme içeriyor. Ancak bu maddeyi ele alırken, insanın içinde bir mühendis gibi mantık arayışına girmek ile bir insan olarak vicdanı dinlemek arasında gidip geliyorum. Hadi gelin, TCK Madde 5’e farklı açılardan bakalım. TCK Madde 5’in Hukuki Perspektifi Öncelikle, TCK Madde 5’i bir hukukçu gözüyle inceleyelim. TCK Madde 5,…

Giriş — Seçimler ve Kıt Kaynaklar Hayat, seçimler yaparak ilerlediğimiz bir yolculuk. Ancak her seçim, sınırlı kaynakların ve farklı beklentilerin bir sonucu olarak karşımıza çıkar. Ekonomi de tam olarak böyle bir bakış açısını benimser; kaynaklar kıttır, insanlar ise bu kaynakları en iyi şekilde kullanabilmek adına seçimler yapar. Bu seçimlerin ne kadar doğru yapıldığı, bireysel ve toplumsal sonuçlar doğurur. Bugün “utangaç” kelimesinin eş anlamlısını, ekonomi perspektifinden anlamaya çalışırken de aslında temel ekonomik prensipleri göz önünde bulunduruyoruz. Ekonomik seçimlerin, kişisel özelliklere ve toplumsal yapıya nasıl yansıdığını, mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi açısından ele alacağız. Utangaçlık ve Eş Anlamlıları: Psikolojik ve Ekonomik Düşünceler…

Türkiye’de En Çok Kadın Hangi Şehirde? Felsefi Bir İnceleme Felsefi düşünce, her zaman derinlik ve sorgulama üzerine inşa edilmiştir. Varlık, bilgi ve etik arasındaki ilişkileri anlamak, insanın kendini ve çevresini daha iyi tanıyabilmesine olanak tanır. Peki, bir şehirde en çok kadın olmasının ne anlama geldiğini düşündüğümüzde, bu soru yalnızca sayısal bir veri olarak mı kalır? Yoksa arkasında, toplumun yapısal dönüşümü, kültürel normlar ve tarihsel bağlamların bir yansıması mı vardır? “Türkiye’de en çok kadın hangi şehirde?” sorusu, yalnızca demografik bir mesele değil, aynı zamanda toplumsal cinsiyetin, eşitlik anlayışının ve insanın kolektif varoluşunun derinliklerine inmeyi gerektiren bir sorudur. Bu yazı, bu soruyu…

Her Sütte Laktoz Var Mı? Sürekli etrafımda bir “laktoz intoleransı” konuşması dönerken, bir gün kendi kendime şu soruyu sordum: Her sütte laktoz var mı? Gerçekten her süt, laktoz içeriyor mu? Aslında, bunu öğrenmek çok basit gibi görünüyor ama derinlemesine bakıldığında bu konu biraz daha karmaşık. Hadi gelin, birlikte bu sorunun cevabına yakından bakalım, hem bilimsel verilerle hem de kişisel gözlemlerimle anlatayım. Laktoz Nedir, Nerelerde Bulunur? Öncelikle, laktozun ne olduğunu bir hatırlayalım. Laktoz, sütün içinde bulunan doğal bir şeker türüdür. Yani, sütün en temel bileşenlerinden biridir. Sütü içtiğimizde, sindirim sistemimizdeki laktaz enzimi, bu laktozu glukoz ve galaktoz adı verilen iki şeker…